فایلیا | دانلود فایل | دانلود تحقیق و مقاله

نقدمكاتب اخلاقي اكزيستانسياليسم وماكياوليسم :

شايد با انتخاب اين عنوان در تيتر مقاله، برخى از خوانندگان تعجب كنند كه قرن‏بيستم كه همراه با پيشرفت علم و تكنيك و فضانوردى است، چگونه مى‏شود فرض بيمارى‏انديشه را بر جمعى از دانشمندان معروف جهان غرب در قرن اخير نسبت داد؟

ولكن با كمال تاسف بايد اعتراف كرد كه در كنار پيشرفت وسيع علم و تكنيك‏كه دليل سلامت فكر و انديشه صحيح و پويا مى‏باشد

اگزيستانسياليسم است، سوال مى‏كنند كه آيا خود را به كدام يك‏از سيستمهاى اخلاقى مقيد ميداند؟ در پاسخ مى‏گويد: روش اخلاقى من ايجاد هم‏آهنگى‏بين منافع بوده، خصوصى مى‏باشد (۱) .

چنانكه خوانندگان ملاحظه مى‏كنند، راسل كه از دانشمندان معروف اروپائى است،اخلاق را به معنا و موقعيت قانون تلقى كرده و تنها مربوط به زندگى اجتماعى وحقوق افراد و جوامع انسانى

از اينرو «راسل‏» براساس آزادى انسان در امور مربوط به خود اظهار مى‏دارد كه‏مريض حق دارد به مرگ خود رضايت دهد!! و در غير اين صورت بر پزشك نيز روا است كه‏او را بميراند و راحت‏سازد!! مجله «عالم فكر» در نخستين شماره خود مقاله مفصلى در مورد فلسفه اگزيستانسياليسم تحت عنوان «بيمارى انديشه در قرن بيستم‏» درج كرده در اين مقاله از قول «آلبركامو» از دانشمندان بزرگ اگزيستانسياليسم مينويسد:

«زندگى مفهومى ندارد و شايسته بسرآوردن نيست‏بنابراين خودكشى امرى طبيعى،عاقلانه و پذيرفتنى است‏» (۳) .

پس مبناى اين مكتب بر اين است كه براى انسان همه‏چيز آزاد است و به اين ترتيب‏تماامى ارزشها را خواه آسمانى و غير آن را زير پا مى‏گذارند و جز آزادى فرد هيچ‏چيز در آن مفهوم ندرد! اين مساله خود راهنمائى روشن براى تبيين و توضيح اساس‏فلسفه اگزيستانسياليسم و مفهوم

چند سوال از معتقدين و بانيان اين مكتب :

سوال اول اين كه هدف از آزادى چيست؟آيا هدف از آزادى اين است كه انسان قادر باشد با اجراى آنچه كه براى خود وديگران بهتر مى‏داند و در اين راه مانند يك موجود مستقل و عاقل، قبول مسووليت‏نمايد؟ يا اين كه هدف از آزادى رهائى بى‏قيد و شرط انسان به همراه تمام هوسها وبى‏خرديهايش براى فساد و بدكارى، خيانت و حيله است؟ در حقيقت زير پوشش آزادى‏تمام مفاسد و زشتى‏هار را مرتكب شود آيا تامين اين هدف همان هرج و مرج و لاقيدى‏مطلق نيست؟ در اين آرى، از اين مكتب اين عقيده را مى‏پسنديم كه انسان مالك چيزى جز سعى حاصل ودسترنج‏خود نيست. (سوره نجم، آيه ۳۹): (ليس للانسان الا ما سعى): يعنى براى‏بهره‏اى جز سعى و كوشش او نيست. و نيز مطابق ديدگاه اسلام تقليد كوركورانه از غيررا غير عقلانى و امر زشتى مى‏دانيم و نيز اين عقيده را نيز مى‏پذيريم كه در انتخاب‏هرگونه مذهب و مرام و آئين در

مسلما چنين نيست زيرا اولا انسان در قيامت در گرو عمل و كار خويش است و ثانيابراى انسانها نگهبان و مراقبى گمارده شده كه غفلت‏بر او راه نمى‏يابد پس انسان‏آزاد مطلق نيست.

ثالثا: هركسى بناگزير در مورد اعمالش پاداش يا مجازات خواهد شد. پس اينگونه‏نيست كه هرچه را كه دلش بخواهد عمل كند و نتيجه كار و پاداش عمل خويش را در نظربگيرد.

بطلان عقيده ماكياولى‏ايسم :

از مطالب گذشته مى‏توان به بطلان عقائد مكتب ديگرى به‏نام «ماكياولى‏ايسم‏» نيز پى برد. پيروان اين مكتب آزادى انسان را تا آنجاتوسعه دادند كه جايز دانسته‏اند كه انسان زندگى خود را

قسى‏القلب و بى‏رحم باشد تا بتواند اطاعت مردم و وحدت ارتش را حفظنمايد! او مى‏گويد: به تجربه ثابت‏شده پادشاهانى كه مقيد به حفظ پيمان خودنبودند، به اعمال بزرگى نايل شدند و بر آنهائى كه وفا به عهد داشتند، فائق‏آمدند.

باز مى‏گويد: شاه بايد به ديندارى و تقوا فضائل اخلاقى و انسان‏دوستى و اخلاص درعمل تظاهر كند ولى نبايد به آن پاى‏بند باشد! مكتب نيچه‏ايسم و بطلان آن بازمى‏توان مكتب ديگرى كه با دو مكتب قبلى رابطه مبنائى داشته و مشابهتى قوى بين‏آنها وجود دارد، در اينجا اشاره نمود و آن مكتب بنام مكتب «نيچه‏ايسم‏» معروف‏ است…………………………………………